ඉලෙක්ට්‍රෝන අන්වීක්ෂය (Electron Microscope)



ඉලෙක්ට්‍රෝන සතු තරංගමය ගුණය ඉලෙක්ට්‍රෝන අන්වීක්ෂය නිපදවීම සඳහා
පාදක වූ මූලික කරුණයි.ඉලෙක්ට්‍රෝන අන්වීක්ෂය මගින් ආලෝක අන්වීක්ෂයකට සාපේක්ෂව වඩාත් විශාලිත ප්‍රතිබිම්බ ලබා ගැනීමේ හැකියාව ඇත.


20 වන සියවස මැද භාගය වන විට විද්‍යාඥයින් විසින් සම්ප්‍රේෂක ඉලෙක්ට්‍රෝන අන්වීක්ෂය(TEM),හා පරිලෝකන ඉලෙක්ට්‍රෝන අන්වීක්ෂය(SEM) යන ප්‍රධාන ඉලෙක්ට්‍රෝන අන්වීක්ෂ යුගල නිපදවීමට සමත් විය.

                                              TEM-transmission Electron Microscope







SEM-Scanning Electron Microscope



මෙහිදී සම්ප්‍රේෂක  ඉලෙක්ට්‍රෝන අන්වීක්ෂය මගින් ද්විමාන ප්‍රතිබිම්බද,පරිලෝකන ඉලෙක්ට්‍රෝන අන්වීක්ෂය(SEM)  මගින් ත්‍රිමාන ප්‍රතිබිම්බද නිපදවයි.මෙම  ඉලෙක්ට්‍රෝන අන්වීක්ෂ යුගලහිම උපනෙත හා අවනෙත ලෙස යොදා ගන්නේ චුම්බක කාච වේ.මෙම චුම්බක ඉලෙක්ට්‍රෝන මත ඇති කරන බලපෑම මගින්   ඉලෙක්ට්‍රෝන නාභිගත කරයි.මෙහිදී චුම්බක ක්ෂේත්‍රයක් නිපදවීම සඳහා බොහෝ සෙයින් ක්‍රමානුකූලව නිර්මාණය කරන ලද,ධාරා ගෙන යන සන්නායක දඟර යොදා ගනියි.



අන්වීක්ෂයක උපරිම විභේදන හැකියාව තීරණය වන්නේ එම අන්වීක්ෂය මගින් නාභිගත කරන විකිරණ වර්ගය මතය.මෙහිදී විකිරණ වර්ගයේ තරංග ආයාමය කුඩා වත්ම අන්වික්ෂයේ විභේදන හැකියාව වැඩි වේ.  ඉලෙක්ට්‍රෝන අන්වීක්ෂය මගින් 0.004nm තරංග ආයාමයක් ලබා ගැනීම සඳහා   ඉලෙක්ට්‍රෝන වෝල්ට් 105
 වැනි විශාල විභව අන්තරයක් යටතේ ත්වරණය කරයි.සෛද්ධාන්තිකව මෙසේ 0.004 nm තරංග ආයාමයක් ලබා ගත හැකි වුවද,
ප්‍රායෝගිකව චුම්බක කාච මගින් ඇති කරන අප්‍රේරණය නිසා ලබා ගත හැකි අවම තරංග ආයාමය 0.1 සිට 0.5 nmට සීමා වේ.එතෙකුද ඉලෙක්ට්‍රෝන අන්වීක්ෂය මගින් ආලෝක අන්වීක්ෂයකට සාපේක්ෂව 103  
ගුණයක් විශාලිත ප්‍රතිබිම්බ ලබා ගැනීමේ හැකියාව ඇත.
සෛද්ධාන්තිකව ඉලෙක්ට්‍රෝන අන්වීක්ෂයක විශාලනය 106 ගුණයක් පමණ වේ.නමුත් එවැනි විශාලනයක් ප්‍රායෝගිකව ලබා ගැනීමට අපහසුය.එම නිසා වඩාත් පොදු විශාලනයක් වනුයේ 104 සිට 105  දක්වා විශාලනයන් ය.




පරිලෝකන අන්වීක්ෂයක් මගින් ලබා ගත හැකි උපරිම විශාලනය මෙයට වඩා තරමක් අඩුය.එහි තරංග ආයාමය 5 nm - 10 nm ත් අතර පරාසයක පිහිටයි.
නමුත් නවීන උසස් විභේදන හැකියාවක් සහිත පරිලෝකන ඉලෙක්ට්‍රෝන අන්වීක්ෂ මගින් 1nm තරංග ආයාමයකට ලඟා විය හැක.
                                                                                       Article by - සචිත ප්‍රමෝද් විතානගේ,
                                                                                                               මහින්ද විද්‍යාලය.
                                                                                
Share on Google Plus
    Blogger Comment
    Facebook Comment